1960'lar: Proletaryanın Niceliksel ve Niteliksel Sıçrayışı
Türkiye işçi sınıfı tarihi, 1960'lı yıllarda ithal ikameci sanayileşmenin etkisiyle büyük bir ivme kazanmıştır. Bu dönemde işçi sınıfı, sadece sayısal olarak artmamış, aynı zamanda politik bir özne olarak rüştünü ispat etmiştir. proletarya.com tarih dosyalarında bu dönemin en kritik uğrağı, 13 Şubat 1967'de Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu'nun (DİSK) kuruluşudur.
Paşabahçe Grevi'nden DİSK'e
DİSK'in kuruluşu, o dönem devlet güdümlü 'partilerüstü sendikacılık' anlayışını benimseyen Türk-İş'in uzlaşmacı tavrına bir tepki olarak doğmuştur. Paşabahçe Cam Fabrikası'ndaki grevde işçilerin iradesinin çiğnenmesi, Maden-İş, Lastik-İş ve Basın-İş gibi sendikaları yeni bir çatı altında birleşmeye itmiştir. Bu, Türkiye'de sınıf ve kitle sendikacılığı ilkesinin kurumsallaşmasıdır.
- Sınıf Bilinci: DİSK, işçiyi sadece ekonomik hak arayan bir birey değil, toplumu dönüştürecek temel güç olarak tanımlamıştır.
- Grev Hakkı: 1961 Anayasası'nın sağladığı göreli özgürlük ortamı, grevli toplu sözleşme hakkının fiilen kazanılmasını sağlamıştır.
- Enternasyonalizm: DİSK, Türkiye işçi sınıfını dünya işçi hareketiyle bütünleştirme çabası gütmüştür.
Bugün 2026'dan geriye baktığımızda, DİSK'in kuruluşu sadece bir sendikal ayrışma değil, emeğin sermaye karşısındaki bağımsızlık ilanıdır. proletarya.com okurları için bu tarihsel ders, günümüzün sarı sendikacılık kuşatmasına karşı en büyük ilham kaynağıdır. Tarih, sınıflar mücadelesinden ibarettir ve 1967 bu mücadelenin en parlak sayfalarından biridir.